ನೇಹಾ ಬೋರಾ ಟಿ-ಶರ್ಟ್: ಪ್ರತಿಭಟನೆಯ ಸಂಕೇತವಾಯಿತೇ ಮಂಗಾ ಸರಣಿಯ ಲಾಂಛನ?

ನವದೆಹಲಿ: ದೇಶದ ವಿವಿಧ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಆಂದೋಲನಗಳು ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಮಧ್ಯೆ, ಅಖಿಲ ಭಾರತ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಸಂಘದ (ಎಐಎಸ್‌ಎ) ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷೆ ನೇಹಾ ಬೋರಾ ಅವರು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಚರ್ಚೆಗೆ ಗ್ರಾಸವಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಧರಿಸಿದ್ದ ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣದ ಟಿ-ಶರ್ಟ್‌ ಕೂಡ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಜನರ ಗಮನ ಸೆಳೆದಿದೆ. ಜಪಾನ್‌ನ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಮಂಗಾ ಸರಣಿಯಾದ ‘ಒನ್ ಪೀಸ್‌’ನ ಕಡಲುಗಳ್ಳರ ಲಾಂಛನವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಈ ಉಡುಪು, ಈಗ ಕೇವಲ ಬಟ್ಟೆಯಾಗಿ ಉಳಿಯದೆ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯ ಸಂಕೇತವಾಗಿ ಬದಲಾಗುತ್ತಿದೆ.

ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ 10ರಂದು ದೆಹಲಿಯ ಜಂತರ್‌ ಮಂತರ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಿಜೆಪಿ ಆಯೋಜಿಸಿದ್ದ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯಲ್ಲಿ ನೇಹಾ ಬೋರಾ ಈ ಟಿ-ಶರ್ಟ್‌ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಇದಲ್ಲದೆ, ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ 12ರಂದು ಲೋಕಸಭೆಯ ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ನಾಯಕ ರಾಹುಲ್‌ ಗಾಂಧಿ ಅವರು ಕರೆ ನೀಡಿದ್ದ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯಲ್ಲೂ ಇದೇ ಟೀ ಶರ್ಟ್ ಧರಿಸಿದ್ದ ನೇಹಾ ಬೋರಾ ಇದೀಗ ಚರ್ಚೆಯ ಕೇಂದ್ರಬಿಂದುವಾಗಿದ್ದಾರೆ.

ನೇಹಾ ಬೋರಾ ಅವರು ಭಾರತೀಯ ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್‌ ಪಕ್ಷ (ಮಾರ್ಕ್ಸ್‌ವಾದಿ–ಲೆನಿನ್‌ವಾದಿ) ಲಿಬರೇಷನ್‌ನ ಅಂಗ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿರುವ ಎಐಎಸ್‌ಎ ಸಂಘಟನೆಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷೆಯಾಗಿದ್ದಾರೆ.

ಟಿ-ಶರ್ಟ್‌ನ ವಿಶೇಷತೆ ಏನು?

ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣದ ಟಿ-ಶರ್ಟ್‌ನ ಮೇಲೆ ‘ಒನ್ ಪೀಸ್‌’ ಎಂದು ದಪ್ಪ ಅಕ್ಷರಗಳಲ್ಲಿ ಮುದ್ರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿನ ‘ಒ’ ಅಕ್ಷರದ ಬದಲಿಗೆ ಟೊಳ್ಳಾದ ಕಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ತಲೆಬುರುಡೆಯ ಚಿತ್ರವಿದೆ. ಅದರ ಮೇಲೆ ಹಳದಿ ಮತ್ತು ಕಿತ್ತಳೆ ಬಣ್ಣದ ಒಣಹುಲ್ಲಿನ ಟೋಪಿಯನ್ನೂ ಚಿತ್ರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಲಾಂಛನವು ಕಡಲುಗಳ್ಳರ ಧ್ವಜದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ತಲೆಬುರುಡೆ ಮತ್ತು ಅಡ್ಡಲಾಗಿ ಜೋಡಿಸಿದ ಎಲುಬುಗಳ ಚಿಹ್ನೆಯನ್ನು ನೆನಪಿಸುತ್ತದೆ.

ನೇಹಾ ಬೋರಾ ಅವರು ಪ್ರತಿಭಟನೆಗೆ ಎರಡು ದಿನಗಳ ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಈ ಟಿ-ಶರ್ಟ್‌ ಧರಿಸಿರುವ ಫೋಟೋವನ್ನು ಎಕ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಹಂಚಿಕೊಂಡು, ‘ಸಂಪೂರ್ಣ ದೆಹಲಿಯು ಜಂತರ್‌–ಮಂತರ್‌ ಆಗಲಿದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಭೇಟಿಯಾಗೋಣ’ ಎಂದು ಬರೆದುಕೊಂಡಿದ್ದರು.

ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ 10ರಂದು ಜಂತರ್‌ ಮಂತರ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯ ವೇಳೆ ಹಲವು ರಾಜಕೀಯ ಕಾರ್ಯಕರ್ತರು, ಹೋರಾಟಗಾರರು ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಕಾರ್ಯಕರ್ತರನ್ನು ಪೊಲೀಸರು ವಶಕ್ಕೆ ಪಡೆದಿದ್ದರು. ನೇಹಾ ಬೋರಾ ಅವರನ್ನೂ ವಶಕ್ಕೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗಿತ್ತು. ರಾಜಕಾರಣಿ ಯೋಗೇಂದ್ರ ಯಾದವ್‌ ಮತ್ತು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್‌ನ ಹಿರಿಯ ವಕೀಲ ಪ್ರಶಾಂತ್‌ ಭೂಷಣ್‌ ಅವರೂ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿ ಬೆಂಬಲ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದರು.

ಜಪಾನ್ ಜನಪ್ರಿಯ ಸರಣಿಯಿಂದ ಪ್ರೇರಣೆ

ವಾಸ್ತವವಾಗಿ, ‘ಒನ್ ಪೀಸ್‌’ ಜಪಾನ್‌ನ ಜನಪ್ರಿಯ ಮಂಗಾ ಸರಣಿಯಾಗಿದೆ. 1997ರಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾದ ಈ ಸರಣಿಗೆ ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಅಭಿಮಾನಿ ಬಳಗವಿದೆ. ಮಂಕಿ ಡಿ. ಲುಫಿ ಎಂಬ ಕಾಲ್ಪನಿಕ ನಾಯಕನ ನೇತೃತ್ವದ ಸ್ಟ್ರಾ ಹ್ಯಾಟ್‌ ಪೈರೇಟ್ಸ್‌ (ಒಣ ಹುಲ್ಲಿನ ಆಕಾರದ ಟೋಪಿ) ತಂಡದ ಲಾಂಛನವೇ ಈ ತಲೆಬುರುಡೆಯ ಗುರುತಾಗಿದೆ.

ಕಥೆಯಲ್ಲಿ ಲುಫಿ ಅವರು ಭ್ರಷ್ಟ ಮತ್ತು ದಬ್ಬಾಳಿಕೆಯ ಆಡಳಿತಗಾರರ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಡುವ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಈ ಲಾಂಛನವನ್ನು ಕೆಲವರು ಅಧಿಕಾರದ ವಿರುದ್ಧದ ಪ್ರತಿರೋಧ ಮತ್ತು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಆಶಯಗಳ ಸಂಕೇತವೆಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಕಥೆಯಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡ ಈ ಚಿಹ್ನೆ, ಈಗ ನೈಜ ಜಗತ್ತಿನ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳಲ್ಲೂ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತಿದೆ.

ವಿವಿಧ ದೇಶಗಳ ಹೋರಾಟದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡ ಒನ್ ಪೀಸ್

2025ರಲ್ಲಿ ನೇಪಾಳದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಜೆನ್–ಝೀ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಈ ಧ್ವಜವು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಬಳಕೆಯಾಗಿತ್ತು. ಸರ್ಕಾರದ ವಿರುದ್ಧದ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯ ವೇಳೆ ಸಂಸತ್‌ ಭವನ ಮತ್ತು ಸಚಿವರ ಮನೆಗಳ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ಹಾಗೂ ಧ್ವಂಸ ಕೃತ್ಯಗಳೂ ನಡೆದಿದ್ದವು. ಬಳಿಕ ದೇಶದ ರಾಜಕೀಯ ನಾಯಕತ್ವದಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಬದಲಾವಣೆಗಳಾಗಿ ಪರ್ಯಾಯ ಸರ್ಕಾರ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಬಂದಿದೆ.

ನೇಪಾಳದ ಸರ್ಕಾರಿ ಆಡಳಿತದ ಕೇಂದ್ರವಾದ ಸಿಂಗ್‌ ದರ್ಬಾರ್‌ನ ಪ್ರವೇಶದ್ವಾರದಿಂದ ಪ್ರತಿಭಟನಾಕಾರನೊಬ್ಬ ಇಳಿದು ಬರುತ್ತಿರುವ ದೃಶ್ಯದಲ್ಲೂ ಈ ಧ್ವಜ ಕಂಡುಬಂದಿತ್ತು. ಪ್ರತಿಭಟನೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದ ನೇಪಾಳದ ರಾಜಕೀಯ ವಿಶ್ಲೇಷಕ ಬಿಖ್ಯಾತ್‌ ಖತ್ರಿ ಅವರು ಇದನ್ನು ‘ತನ್ನ ಹಾದಿಗೆ ಅಡ್ಡಿಯಾಗುವ ಯಾವುದನ್ನಾದರೂ ಎದುರಿಸುವ ಆಕ್ರಮಣಶೀಲತೆ ಮತ್ತು ದೃಢಸಂಕಲ್ಪದ ಸಂಕೇತ’ ಎಂದು ಕರೆದಿದ್ದರು.

ಜೆನ್‌–ಝೀಗಳ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯು ಕೇವಲ ನೇಪಾಳಕ್ಕೆ ಸೀಮಿತವಾಗದೆ, ಇಂಡೊನೇಷ್ಯಾ, ಫಿಲಿಪೈನ್ಸ್, ಫ್ರಾನ್ಸ್‌, ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್‌ ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯಲ್ಲೂ ಈ ಚಿಹ್ನೆಯ ಧ್ವಜಗಳು ಗಮನ ಸೆಳೆದಿವೆ.

ಇಂಡೊನೇಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರದ ವಿರುದ್ಧ ಅಸಮಾಧಾನ ಭುಗಿಲೆದ್ದಾಗ ಕಾರು, ಟ್ರಕ್‌, ಮೋಟಾರ್‌ಸೈಕಲ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಮನೆಗಳ ಮೇಲೆ ಈ ಧ್ವಜವನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಅಲ್ಲಿನ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳು ಕೆಲವೆಡೆ ಹಿಂಸಾತ್ಮಕ ರೂಪವನ್ನೂ ಪಡೆದಿದ್ದವು.

ಫಿಲಿಪೈನ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿಯೂ ಸರ್ಕಾರದ ವಿರುದ್ಧ ಪ್ರತಿಭಟಿಸಿದವರು ಇದೇ ಲೋಗೊವನ್ನು ಬಳಸಿದ್ದರು. ಅಲ್ಲದೆ, ಉತ್ತಮ ಶಿಕ್ಷಣ ಸೌಲಭ್ಯಗಳಿಗೆ ಆಗ್ರಹಿಸಿ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಫ್ರಾನ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯಲ್ಲೂ ಈ ಚಿಹ್ನೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿತ್ತು.

ಭಾರತದ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯಲ್ಲೂ ಗಮನಸೆಳೆದ ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಚಿಹ್ನೆ

ಈ ವರ್ಷ (2026) ವಿವಿಧ ವಿಷಯಗಳಿಗಾಗಿ ಭಾರತದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಸಂಘಟನೆಗಳು ಪ್ರತಿಭಟನೆ ನಡೆಸುತ್ತಿವೆ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ನೀಟ್ ಪ್ರಶ್ನೆ ಪತ್ರಿಕೆ ಸೋರಿಕೆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಪ್ರತಿಭಟನೆ, ಯುಜಿಸಿ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದ್ದ ಜಾತಿ ಆಧಾರಿತ ತಾರತಮ್ಯ ತಡೆ ನಿಯಮಗಳ ಕುರಿತಾದ ವಿವಾದ ಸೇರಿದಂತೆ ಅನೇಕ ವಿಚಾರಗಳು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಲ್ಲಿ ಆಕ್ರೋಶಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿವೆ.

ಈ ಮಧ್ಯೆ ಜಂತರ್‌ ಮಂತರ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳು ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳು ದೇಶದ ಗಮನ ಸೆಳೆದಿವೆ. ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ನೇಹಾ ಬೋರಾ ಧರಿಸಿದ್ದ ‘ಒನ್ ಪೀಸ್‌’ ಟಿ-ಶರ್ಟ್‌ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಚರ್ಚೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ.

ಕೆಲವರು ಅವರ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗೆ ಬೆಂಬಲ ನೀಡಿದ್ದರೆ, ಇನ್ನೂ ಕೆಲವರು ಹಿಂಸಾತ್ಮಕ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳಲ್ಲೂ ಇದೇ ಲಾಂಛನ ಬಳಕೆಯಾಗಿರುವುದನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿ ಇಂತಹ ಚಿಹ್ನೆಗಳನ್ನು ಬಳಸುವ ಅಗತ್ಯತೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಎತ್ತುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಎಕ್ಸ್‌ ಮತ್ತು ಇನ್‌ಸ್ಟಾಗ್ರಾಂ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ವೇದಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯ ಚಿತ್ರಗಳು ಹಾಗೂ ಪೊಲೀಸರ ಕ್ರಮದ ಕುರಿತ ಚರ್ಚೆಗಳು ನಡೆದಿವೆ.

ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಚಿಹ್ನೆ ಪ್ರತಿರೋಧದ ಭಾಷೆಯಾಗಬಹುದೇ?

ನೇಹಾ ಬೋರಾ ಅವರ ಟಿ-ಶರ್ಟ್‌ ಈಗ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕಿದೆ. ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಕಥೆಯಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ ಚಿಹ್ನೆಯೊಂದು ನೈಜ ಜಗತ್ತಿನ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳಲ್ಲಿ ಜನರನ್ನು ಒಗ್ಗೂಡಿಸುವ ಸಂಕೇತವಾಗಬಹುದೇ? ಅಥವಾ ಹಿಂಸಾತ್ಮಕ ಘಟನೆಗಳಲ್ಲೂ ಬಳಕೆಯಾಗುವ ಕಾರಣ, ಶಾಂತಿಯುತ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳಿಗೂ ಹಿಂಸೆಯ ಚಿತ್ರಣವನ್ನು ಜೋಡಿಸುವ ಅಪಾಯವಿದೆಯೇ?

ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಚಿತ್ರ ಅಥವಾ ಚಿಹ್ನೆ ಕ್ಷಣಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ದೇಶದ ಗಡಿಗಳನ್ನು ದಾಟಿ ಜನರ ಗಮನ ಸೆಳೆಯಬಲ್ಲದು. ‘ಒನ್ ಪೀಸ್‌’ನ ಲಾಂಛನವು ಇದಕ್ಕೆ ಮತ್ತೊಂದು ಉದಾಹರಣೆ. ಆದರೆ ಒಂದು ಚಿಹ್ನೆಯ ಅರ್ಥವು ಅದು ಹುಟ್ಟಿದ ಕಥೆಗೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಾಗಿರದೆ, ಅದನ್ನು ಬಳಸುವವರು ಮತ್ತು ನೋಡುವವರು ಅದಕ್ಕೆ ನೀಡುವ ಅರ್ಥದ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ.

ಸದ್ಯ ನೇಹಾ ಬೋರಾ ಅವರು ಧರಿಸಿರುವ ಕೆಂಪು ಟಿ-ಶರ್ಟ್‌ ಇದೇ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ ಚರ್ಚೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಫ್ಯಾಷನ್‌ನ ಭಾಗವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಬಹುದಾದ ಉಡುಪೊಂದು ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮದ ಮೂಲಕ ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯ ಸಂಕೇತವಾಗಿ ಬದಲಾಗಿದೆ.