ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಪೋಷಕಾಂಶ ಆಧಾರಿತ ಸಬ್ಸಿಡಿ ಯೋಜನೆ

ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಅವರ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಕೇಂದ್ರ ಸಚಿವ ಸಂಪುಟವು ಮಹತ್ವದ ನಿರ್ಧಾರ ಕೈಗೊಂಡಿದೆ. ಮುಂಬರುವ ರಬಿ ಋತು ಅಥವಾ ಹಿಂಗಾರು ಬೆಳೆಗಳಿಗೆ 2025-26 (ಅಕ್ಟೋಬರ್ 1, 2025 ರಿಂದ ಮಾರ್ಚ್ 31, 2026) ಕ್ಕಾಗಿ ಪೋಷಕಾಂಶ ಆಧಾರಿತ ಸಬ್ಸಿಡಿ ದರಗಳನ್ನು ಅನುಮೋದಿಸಿದೆ. ರಸಗೊಬ್ಬರ ಸಬ್ಸಿಡಿಗಾಗಿ ಒಟ್ಟು 37,952.29 ಕೋಟಿ ರೂ. ಮೊತ್ತವನ್ನು ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಪೋಷಕಾಂಶ ಆಧಾರಿತ ಸಬ್ಸಿಡಿ ಯೋಜನೆಯು, ರಾಸಾಯನಿಕ ಮತ್ತು ರಸಗೊಬ್ಬರಗಳ ಸಚಿವಾಲಯದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿರುವ ರಸಗೊಬ್ಬರ ಇಲಾಖೆ ಯಿಂದ 2010 ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾದ ಒಂದು ಕೇಂದ್ರ ವಲಯದ ಯೋಜನೆಯಾಗಿದೆ. ಈ ಯೋಜನೆಯ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವು ಫಾಸ್ಫಾಟಿಕ್ ಮತ್ತು ಪೊಟ್ಯಾಸಿಕ್ ರಸಗೊಬ್ಬರಗಳನ್ನು ರೈತರಿಗೆ ಕೈಗೆಟುಕುವ ಬೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಾಗಿಸುವುದು. ಹಾಗೆಯೇ ಕೃಷಿಯಲ್ಲಿ ಸಮತೋಲಿತ ಪೋಷಕಾಂಶಗಳ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವುದಾಗಿದೆ.

ಪೋಷಕಾಂಶ ಆಧಾರಿತ ಸಬ್ಸಿಡಿ ಯೋಜನೆ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ, ಯೂರಿಯಾವನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ರಸಗೊಬ್ಬರಗಳ ಪೋಷಕಾಂಶದ (ಸಾರಜನಕ, ರಂಜಕ, ಪೊಟ್ಯಾಷ್ ಮತ್ತು ಗಂಧಕ) ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಪ್ರತಿ ಕಿಲೋಗ್ರಾಂಗೆ ಒಂದು ನಿಶ್ಚಿತ ಸಬ್ಸಿಡಿ ದರವನ್ನು ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಈ ಸಬ್ಸಿಡಿ ಮೊತ್ತವನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ರಸಗೊಬ್ಬರ ತಯಾರಕರು/ಆಮದುದಾರರಿಗೆ ಪಾವತಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಇದರಿಂದ ರೈತರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿಯೇ ರಸಗೊಬ್ಬರಗಳನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಬೆಲೆಗೆ ಖರೀದಿಸುವ ಮೂಲಕ ಸಬ್ಸಿಡಿಯ ಪ್ರಯೋಜನವನ್ನು ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತವಾಗಿ ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ. ಈ ಮೂಲಕ ರೈತರ ಕೃಷಿ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ತಗ್ಗಿಸಿ, ಸಮತೋಲಿತ ಕೃಷಿಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವುದು ಸರ್ಕಾರದ ಮುಖ್ಯ ಗುರಿಯಾಗಿದೆ.

ಯೋಜನೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು ಪೋಷಕಾಂಶದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಸಬ್ಸಿಡಿ: ಈ ಯೋಜನೆಯಲ್ಲಿ, ಪ್ರತಿ ರಸಗೊಬ್ಬರ ಉತ್ಪನ್ನಕ್ಕೆ ಸಬ್ಸಿಡಿ ನೀಡುವ ಬದಲು, ನೈಟ್ರೋಜನ್, ಫಾಸ್ಫರಸ್, ಪೊಟ್ಯಾಷ್ ಮತ್ತು ಸಲ್ಫರ್ ಪೋಷಕಾಂಶಗಳ ಪ್ರತಿ ಕೆ.ಜಿ.ಗೆ ಒಂದು ನಿಶ್ಚಿತ ಸಬ್ಸಿಡಿ ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಗರಿಷ್ಠ ಚಿಲ್ಲರೆ ಬೆಲೆ ನಿಗದಿಪಡಿಸುವ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ: ರಸಗೊಬ್ಬರ ಕಂಪನಿಗಳು ತಮ್ಮ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಗರಿಷ್ಠ ಚಿಲ್ಲರೆ ಬೆಲೆ ಯನ್ನು ನಿಗದಿಪಡಿಸಲು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೊಂದಿವೆ. ಆದರೆ ಇದನ್ನು ಸರ್ಕಾರವು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ.

ವ್ಯಾಪ್ತಿ: ಡೈ-ಅಮೋನಿಯಂ ಫಾಸ್ಫೇಟ್ ಮತ್ತು ಶ್ರೇಣಿಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಒಟ್ಟು 28 ದರ್ಜೆಗಳ ಫಾಸ್ಫಾಟಿಕ್ ಮತ್ತು ಪೊಟ್ಯಾಸಿಕ್ ರಸಗೊಬ್ಬರಗಳಿಗೆ ಇದು ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ. ಯೂರಿಯಾ ವಿನಾಯಿತಿ: ಯೂರಿಯಾ ರಸಗೊಬ್ಬರವು ಯೋಜನೆಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಇದು ಇನ್ನೂ ಶಾಸನಬದ್ಧ ಬೆಲೆ ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿದೆ ಮತ್ತು ಇದರ ಎಮ್‌ಆರ್‌ಪಿ (45 ಕೆ.ಜಿ. ಚೀಲಕ್ಕೆ 242 ರೂ.) ನ್ನು ಮಾರ್ಚ್ 2018 ರಿಂದ ಯಾವುದೇ ಬದಲಾವಣೆಗೆ ಒಳಪಟ್ಟಿಲ್ಲ.

ವಿಶೇಷ ಬೆಂಬಲ: ಜಾಗತಿಕ ಬೆಲೆ ಏರಿಳಿತದಂತಹ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಲೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಿರಗೊಳಿಸಲು ಪೋಷಕಾಂಶ ಆಧಾರಿತ ಸಬ್ಸಿಡಿ ದರಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಸರ್ಕಾರವು ಡಿಎಪಿ ಯಂತಹ ಕೆಲವು ರಸಗೊಬ್ಬರಗಳಿಗೆ ವಿಶೇಷ ಪ್ಯಾಕೇಜ್‌ಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಬಹುದು.

ರೈತರಿಗೆ ಪ್ರಯೋಜನಗಳೇನು? ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಫಾಸ್ಫಾಟಿಕ್ ಮತ್ತು ಪೊಟ್ಯಾಸಿಕ್ ರಸಗೊಬ್ಬರಗಳು ಸಬ್ಸಿಡಿ ಬೆಲೆಯಲ್ಲಿ ನಿರಂತರವಾಗಿ ರೈತರಿಗೆ ಲಭ್ಯವಾಗುವುದನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಸಾರಜನಕ ಆಧಾರಿತ ರಸಗೊಬ್ಬರಗಳ ಅತಿಯಾದ ಬಳಕೆಯನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಿ, ಮಣ್ಣಿಗೆ ಅಗತ್ಯವಾದ ಪೋಷಕಾಂಶಗಳ ಸಮತೋಲಿತ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಮಣ್ಣಿನ ಆರೋಗ್ಯವನ್ನು ಸುಧಾರಿಸುತ್ತದೆ. ರಸಗೊಬ್ಬರ ಕಂಪನಿಗಳಿಗೆ ಪಾರದರ್ಶಕ ಮತ್ತು ನಿಗದಿತ ಸಬ್ಸಿಡಿ ವಿತರಣೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದರಿಂದ ಯೋಜನೆ ಹೆಚ್ಚು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿದೆ.

(ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಎಸ್ಸಿ-ಎಸ್ಟಿ ಹಬ್ ಯೋಜನೆ) ಸಬ್ಸಿಡಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುವುದು ಹೇಗೆ? ರೈತರು ಈ ಸಬ್ಸಿಡಿಗಾಗಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸುವ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ. ಈ ಯೋಜನೆಯಲ್ಲಿ ರೈತರಿಗೆ ಸಬ್ಸಿಡಿಯು ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತವಾಗಿ ಲಭ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ವಿಧಾನ ಹೀಗಿದೆ: ರೈತರು ಸಬ್ಸಿಡಿ ನೀಡಿದ ಫಾಸ್ಫಾಟಿಕ್ ಮತ್ತು ಪೊಟ್ಯಾಸಿಕ್ ರಸಗೊಬ್ಬರಗಳನ್ನು ಸರ್ಕಾರ ನಿಗದಿಪಡಿಸಿದ ಗರಿಷ್ಠ ಚಿಲ್ಲರೆ ಬೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಖರೀದಿಸಿದಾಗ, ಸಬ್ಸಿಡಿಯ ಲಾಭವು ತಕ್ಷಣವೇ ಅವರಿಗೆ ರವಾನೆಯಾಗುತ್ತದೆ.

ರೈತರು ಕಡಿಮೆ ಬೆಲೆ ಪಾವತಿಸಿದ ನಂತರ, ಉಳಿದ ಸಬ್ಸಿಡಿ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ನೇರವಾಗಿ ರಸಗೊಬ್ಬರ ತಯಾರಕರಿಗೆ ಅಥವಾ ಆಮದುದಾರರಿಗೆ ಪಾವತಿಸುತ್ತದೆ. ರೈತರು ಸರ್ಕಾರಿ ಸಬ್ಸಿಡಿ ಇರುವ ಫಾಸ್ಫಾಟಿಕ್ ಮತ್ತು ಪೊಟ್ಯಾಸಿಕ್ ರಸಗೊಬ್ಬರವನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದ ತಕ್ಷಣವೇ ಈ ಪ್ರಯೋಜನದ ಫಲಾನುಭವಿಗಳಾಗುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಅರ್ಜಿ ಅಥವಾ ಕ್ಲೈಮ್ ಮಾಡುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಇರುವುದಿಲ್ಲ.”